Gezagsrelatie op de werkvloer: heeft de baas nog steeds het laatste woord?

Tegenwoordig bestaat er tussen werkgever en werknemer vaak een minder strakke hiërarchie dan vroeger. Werknemers worden bijvoorbeeld meer losgelaten door de baas, zodat zij hun functie naar eigen inzicht kunnen uitvoeren. Ook corona heeft hieraan bijgedragen. Immers is er door thuiswerken minder leiding en toezicht mogelijk. Soms loopt het mis en respecteert de werknemer de gezagsrelatie niet meer. Dan ontstaat er al snel een onwerkbare situatie. Het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden heeft onlangs een uitspraak gedaan over of ontslag in die situatie terecht is. Heeft de baas nog steeds het laatste woord?

De feiten
In deze zaak ging het om een getalenteerde werkneemster in dienst van een bedrijf voor oogheelkunde. Toen zij inmiddels drie jaar in dienst was bleek dat zij haar leidinggevende niet meer zo serieus nam. De werkneemster werd erop gewezen dat zij haar houding richting haar leidinggevende moest veranderen. Dat had niet veel effect, want even later stelde zij aan de directeur voor om voortaan de taken van haar leidinggevende over te nemen. Ook weigerde zij om mee te doen aan de functioneringsgesprekken en de verslagen van haar leidinggevende te ondertekenen.

Daarop kreeg zij een officiële waarschuwingsbrief. De werkneemster moest de bestaande gezagsrelatie gaan respecteren, anders zouden er maatregelen volgen. De werkneemster was echter niet gediend van de kritiek op haar functioneren. Zij ging in de tegenaanval en bleef lange discussies voeren met haar werkgever. Uiteindelijk is de werkneemster op non-actief gesteld. 

Wat vindt de rechter?
De werkgever stapte naar de rechter om de arbeidsovereenkomst te laten beëindigen. De werkneemster eiste op haar beurt een billijke vergoeding van € 50.000,- omdat haar werkgever ernstig verwijtbaar zou hebben gehandeld. Volgens de werkneemster zou de werkgever haar hebben getreiterd en bewust hebben aangestuurd op een verstoring van de arbeidsverhouding.

De rechtbank vond dat er sprake was van een verstoorde arbeidsverhouding. Uit het dossier bleek dat de werkneemster totaal geen oog had voor de normale gezagsrelatie tussen werknemer en werkgever. De rechter beëindigde de arbeidsovereenkomst. De rechtbank kende een transitievergoeding toe aan de werkneemster, maar geen billijke vergoeding.

De werkneemster liet het daar niet bij zitten en ging in hoger beroep. Maar ook bij het gerechtshof vangt de werkneemster bot. Net als de rechtbank, noemt het gerechtshof de wijze van communiceren en het gebrek aan zelfreflectie de oorzaak voor de verstoorde arbeidsverhouding. Het ontslag van de werkneemster houdt stand. Van ernstig verwijtbaar handelen is geen sprake, dus de werkneemster krijgt geen billijke vergoeding.

Conclusie
Gelukkig erkent de rechter dat werknemers de gezagsrelatie op de werkvloer moeten respecteren. Anders zou er ook een onwerkbare situatie ontstaan. Wanneer u kritiek heeft op het functioneren van uw werknemer en/of de arbeidsrelatie dreigt te verstoren, is het belangrijk om tijdig en op een correcte manier dossier op te bouwen. U zult de klachten en verbeterpunten ook tijdig en schriftelijk kenbaar moeten maken aan de werknemer, zodat u een eventuele ziekmelding voor bent en vervolgstappen kunt ondernemen. Als werkgever zult u zich wel altijd moeten inspannen om de arbeidsrelatie te herstellen, eventueel via mediation. Pas als dat niet leidt tot verbetering, of de werknemer helemaal niet meewerkt, kunt u overgaan tot ontslag.

In deze situaties lopen de emoties vaak hoog op, waardoor de werkgever niet altijd alles volgens het boekje doet. Dat kan nadelige (financiële) consequenties hebben voor het vervolgtraject. Het is daarom aan te raden om u in het beginstadium al goed te laten adviseren door een arbeidsrecht jurist.

Wilt u voortaan direct op de hoogte zijn van relevante juridische ontwikkelingen voor het MKB? Schrijft u zich dan in voor onze maandelijkse Legal Alert nieuwsbrief.

 Vragen of advies?
De bedrijfsjuridisch adviseurs van The Legal Company zijn gespecialiseerd in het arbeidsrecht voor het MKB. Heeft u vragen over het voorgaande, advies of ondersteuning nodig? Neem dan contact met ons op door te mailen naar
info@thelegalcompany.nl, te bellen naar 020-3450152 of ons contactformulier in te vullen. We bellen of mailen u dan binnen 24 uur terug.