Overeenkomst met verboden inhoud

Ondanks het feit dat het Nederlandse recht ondernemers grotendeels vrijlaat in het opstellen van hun contracten, legt de wet toch restricties op van wat je wel en niet mag afspreken. De Hoge Raad heeft dit onlangs nog eens aangescherpt.

De zaak ging over de groothandel Esmilo die een samenwerkingsverband met de apotheek Mediq sloot op het gebied van medicijnenexport. Een onderdeel van deze samenwerking hield in dat Esmilo medicijnen van Mediq kocht. Partijen waren niet op de hoogte van een wettelijke regeling welke Mediq verbood om de medicijnen aan een groothandel te verkopen. Later ontstond er hierdoor een onenigheid tussen Esmilo en Mediq. Mediq weigerde vervolgens nog langer de samenwerkingsovereenkomst na te komen vanwege de wettelijke regeling. Esmilo accepteerde dat niet. Tijdens de rechtszaak ontkende Mediq dat er ├╝berhaupt sprake was geweest van een samenwerkingsovereenkomst. De Hoge Raad stelde vast dat er wel degelijk sprake was van een samenwerkingsovereenkomst, maar dat deze overeenkomst in strijd was met het Besluit bereiding en aflevering farmaceutische producten en dus een verboden strekking had ex art 3:40 BW. In deze zaak werd de samenwerkingsovereenkomst uiteindelijk nietig verklaard, maar dit gebeurde niet zonder slag of stoot.

De Hoge Raad gaf in deze uitspraak een nadere nuancering: een overeenkomst met een wettelijk verboden inhoud of strekking mag niet zo maar nietig verklaard worden.

Zo zal er ten eerste een belangenafweging gemaakt moet worden tussen de geschonden bepaling en de contractuele afspraak. Ten tweede dient de rechter bij de beoordeling mee te wegen of de partijen de wettelijke regel bewust hebben geschonden en of deze regel in een sanctie voorzag.

Tip voor de praktijk

Als bedrijf probeert u alle overeenkomsten zo correct mogelijk op te stellen. Immers, een overeenkomst is, wanneer eenmaal aanvaard, bindend voor beide partijen. Het is dan ook van groot belang om te checken of de overeenkomst:

  • niet strijdig is met de wet- of regelgeving;
  • alle basiselementen bevat die een overeenkomst bestendig maken, ook bij problemen tussen partijen.

Bijgaand treft u daarom een lijst van onderwerpen aan welke u minimaal geregeld moet hebben in een overeenkomst. Nog beter is als u overeenkomsten laat opstellen of laat toetsen door een juridisch contractspecialist!

TLC Checklist voor overeenkomsten